Wat is CdA, en hoe schat je de jouwe?

Het korte antwoord: CdA, je luchtweerstandsoppervlak, is hoe groot het gat is dat je in de lucht slaat. Het is je frontale oppervlak maal een luchtweerstandscoëfficiënt, in vierkante meters, en het bepaalt hoeveel vermogen de lucht je kost bij elke snelheid. Je houding op de fiets verandert het het meest. Een gewone wegrenner in de beugel zit rond een kwart vierkante meter.

Wat het getal betekent

Luchtweerstand groeit met het luchtweerstandsoppervlak en met het kwadraat van je snelheid. Twee renners bij dezelfde snelheid en dezelfde luchtdichtheid voelen weerstand in verhouding tot hun CdA: 10% minder oppervlak is 10% minder luchtweerstand. Daarom telt het zo zwaar in een granfondo, waar je urenlang rijdt op snelheden waarbij de lucht de grootste kracht is waar je tegenin duwt.

CdA gaat over renner en fiets samen. In één windtunnelstudie was de fiets rechtop goed voor iets meer dan een kwart ervan, en het lichaam voor de rest ¹.

Wat je houding doet

Dezelfde renner, op dezelfde fiets, gemeten in een grote windtunnel ¹:

Houding	CdA, renner en fiets
Rechtop	0,270 m²
In de beugel, armen gestrekt	0,243 m²
Op een aerobar	0,211 m²

Van rechtop naar de beugel scheelde 10% luchtweerstand; een aerobar scheelde 22%. Of je een aerobar mag gebruiken, hangt af van het reglement van je wedstrijd; de beugel kan iedereen gebruiken.

In een groep rijden helpt meer dan welke houding ook. Een renner vlak achter een ander had rechtop 27% minder weerstand, in de beugel 23% en op een aerobar 14%, en de voorste renner won er zelf ook 1–3% bij ¹.

Grotere renners, grotere gaten, maar niet naar verhouding

Een zwaardere renner heeft meer frontaal oppervlak, maar bij twee keer het gewicht niet twee keer zoveel. Bij 21 mannelijke renners met een racestuur groeide het frontale oppervlak van renner en fiets met het lichaamsgewicht tot de macht 0,594 ². Een renner die twee keer zo zwaar is, heeft dus ongeveer 1,5 keer het oppervlak, en per kilo heeft de zwaardere renner het kleinere gat.

Hoe FondoLab de jouwe schat

Het rennersprofiel begint bij de windtunnelwaarden voor de houding die je kiest, gemeten bij een renner van 72 kg, en past die met de macht 0,594 aan je gewicht aan. Voor de remgrepen, die de studie niet mat, neemt het een waarde halverwege rechtop en de beugel: 0,256 m². Een renner van 60 kg op de remgrepen komt zo op ongeveer 0,230 m², een renner van 90 kg op ongeveer 0,292 m².

Ken de grenzen. De windtunnelrenner droeg een aerohelm en een wedstrijdpak, en zijn benen bewogen niet ¹, dus een renner in een clubshirt zit meestal iets hoger. Schalen op gewicht gaat ervan uit dat de luchtweerstandscoëfficiënt niet verandert met je postuur; dat is onze aanname, geen bevinding. De schatting is een redelijk beginpunt, geen meting: heb je je CdA gemeten, vul die dan in, en het profiel gebruikt die.

Elk getal achter de schatting staat met zijn bron op de methodepagina.